Trái ngược hoàn toàn với hòn đảo Ikunoshima phủ kín cây xanh lân cận, Chigirishima gần như bị bao phủ bởi các công trình công nghiệp. Toàn bộ hòn đảo thuộc sở hữu của công ty luyện kim Toho Zinc. Khu liên hợp công nghiệp do công ty con Toho Chigirishima Refinery vận hành chiếm phần lớn diện tích đảo, khoảng 90.000 m².
Toho Zinc hiện là doanh nghiệp duy nhất tại Nhật Bản sở hữu chuỗi sản xuất chì khép kín, từ tinh luyện quặng đến sản xuất chì thành phẩm.
Chigirishima là cơ sở sản xuất chì tinh luyện lớn nhất Nhật Bản, đáp ứng khoảng 40% nhu cầu trong nước. Chì là nguyên liệu quan trọng dùng để sản xuất ắc quy ô tô, công nghiệp và cáp ngầm dưới biển.
Điều thú vị là Chigirishima vốn không phải một đảo duy nhất. Ban đầu đây là hai hòn đảo riêng biệt. Khoảng trống giữa chúng sau đó được lấp đầy để tạo thành một thể thống nhất.
Một số người cho rằng chính điều này đã tạo nên cái tên Chigirishima. Trong tiếng Nhật, “chigiri” mang nghĩa “lời thề” hay “sợi dây gắn kết không thể tách rời”, thường được dùng trong văn học và thơ ca để nói về tình yêu bền chặt.
Tuy nhiên, vẻ ngoài của hòn đảo lại hoàn toàn trái ngược với cái tên lãng mạn ấy.
Từ ngoài khơi, Chigirishima trông giống một pháo đài công nghiệp. Chigirishima cũng gần như không cho công chúng tham quan.
“Thỉnh thoảng có những người yêu thích nhà máy công nghiệp đến tham quan, nhưng chúng tôi không cho vào”, ông Masahiro Omiya, lãnh đạo cấp cao của Toho Chigirishima Refinery, cho biết.
Bên trong “pháo đài chì” lớn nhất Nhật Bản
Quá trình sản xuất chì trên đảo bắt đầu từ việc nung chảy chì trong lò cao để tách tạp chất. Sau đó, chì được đúc thành các tấm lớn rồi đưa vào bể điện phân để tinh chế thêm. Mỗi tấm chì nặng khoảng 300 kg.
Sau khi đạt độ tinh khiết yêu cầu, chì tiếp tục được nấu chảy và đúc thành thỏi hoặc thanh kim loại thành phẩm.
Một thỏi chì tinh luyện có thể nặng tới 50 kg. Do chì đặc và nặng hơn nhiều so với sắt hoặc đồng, việc vận chuyển bằng đường biển hiệu quả hơn đáng kể so với xe tải hay tàu hỏa. Đây cũng là một trong những lý do ngành luyện chì phát triển trên hòn đảo này.
Ngoài tinh luyện quặng, nhà máy còn tái chế chì từ các loại ắc quy đã qua sử dụng. Theo ông Omiya, việc kết hợp giữa tinh luyện và tái chế giúp doanh nghiệp giảm thiểu rủi ro kinh doanh.
Nhà máy còn thu hồi nhiều kim loại giá trị khác phát sinh trong quá trình sản xuất, trong đó có bạc và bismuth. Bismuth được sử dụng trong nhiều thiết bị như hệ thống báo cháy nhờ có nhiệt độ nóng chảy thấp.
Theo ông Omiya, xe điện sử dụng pin lithium-ion làm nguồn năng lượng chính, nhưng vẫn cần các loại pin phụ để vận hành hệ thống đèn chiếu sáng, điều hòa và nhiều thiết bị điện khác. Những bộ pin này vẫn sử dụng chì tương tự xe chạy động cơ xăng truyền thống.
Hòn đảo nơi công nhân sống cùng nhà máy
Lịch sử công nghiệp của Chigirishima kéo dài hơn một thế kỷ.
Năm 1899, hai người được cho là giảng viên đại học đã bắt đầu hoạt động luyện kim trên đảo. Khi đó, nơi này gần như không có cư dân sinh sống.
Năm 1934, đảo được Công ty Khai khoáng Showa mua lại để phục vụ hoạt động luyện kim. Đến năm 1950, Toho Zinc tiếp quản và phát triển cơ sở luyện chì như hiện nay.
Hiện tại, hòn đảo là nơi sinh sống của khoảng 30 công nhân cùng gia đình trong các khu nhà tập thể của tập đoàn. Nhà máy vận hành liên tục 24 giờ một ngày và nhân viên phải làm việc theo ca điều độ. Những nhân sự sống ở đất liền sẽ di chuyển đến đảo bằng phà chuyên dụng của công ty xuất phát từ Takehara thuộc tỉnh Hiroshima.
Cuộc sống trên đảo diễn ra rất bình lặng và dễ chịu dù không có bệnh viện hay trung tâm thương mại. Mọi nhu cầu mua sắm nhu yếu phẩm nặng nhọc giờ đây đều được giải quyết dễ dàng nhờ các dịch vụ mua sắm trực tuyến giao hàng ra đảo.
Một nữ nhân viên ngoài 20 tuổi cho biết: “Trên đường đi làm bằng phà, chúng tôi có thể ngắm mặt trời mọc trên biển mỗi sáng”.
Có thời điểm Chigirishima có hơn 100 cư dân sinh sống trong ba khu nhà tập thể của công ty. Dân số hiện đã giảm.
Tuy nhiên, hòn đảo nhỏ bé này vẫn âm thầm đóng vai trò quan trọng đối với nền công nghiệp Nhật Bản. Từ diện tích chỉ 90.000 m² giữa biển nội địa Seto, Chigirishima vẫn cung cấp khoảng 40% lượng chì dùng cho ắc quy ô tô trên toàn quốc.
Theo Nikkei Asia
Nguồncafef.vn